{"id":68757,"date":"2015-02-24T10:51:00","date_gmt":"2015-02-24T09:51:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.sicile-sicilia.net\/?p=68757"},"modified":"2026-10-16T15:17:18","modified_gmt":"2026-10-16T14:17:18","slug":"dzielnica-hellenistyczno-rzymska-i-gorna-agora","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sicile-sicilia.net\/pl\/dzielnica-hellenistyczno-rzymska-i-gorna-agora","title":{"rendered":"Dzielnica hellenistyczno-rzymska i G\u00f3rna Agora"},"content":{"rendered":"

W pobli\u017cu muzeum archeologicznego w Agrigento<\/a> znajduje si\u0119 kilka stref pozosta\u0142o\u015bci, w tym g\u00f3rna agora<\/strong> i Ekklesist\u00e9rion<\/strong> z jednej strony, a z drugiej rozleg\u0142a dzielnica hellenistyczna<\/strong>.<\/p>\n

Dzielnica hellenistyczno-rzymska<\/h2>\n

Ten rozleg\u0142y obszar mieszkalny stanowi najistotniejsz\u0105 dokumentacj\u0119 historii urbanistycznej staro\u017cytnego Akragas. 
Ca\u0142o\u015b\u0107 widocznych pozosta\u0142o\u015bci monumentalnych wi\u0105\u017ce si\u0119 z p\u00f3\u017anym okresem hellenistycznym i rzymskim<\/strong>, ale g\u0142\u0119bokie odwierty wykaza\u0142y, \u017ce plan i uk\u0142ad urbanistyczny si\u0119gaj\u0105 ju\u017c VI wieku p.n.e., mi\u0119dzy po\u0142ow\u0105 a ko\u0144cem tego stulecia.<\/p>\n

\"Dzielnica<\/a>

Dzielnica hellenistyczno-rzymska<\/p><\/div>\n

Miasto w tym sektorze mia\u0142o regularn\u0105 sie\u0107 urbanistyczn\u0105, z czterema ulicami p\u00f3\u0142noc\u2013po\u0142udnie, ka\u017cda o szeroko\u015bci oko\u0142o 5 m, w tym Cardo I<\/strong>, kt\u00f3ry prowadzi zreszt\u0105 do wzg\u00f3rza \u015bwi\u0105ty\u0144. Ulice te opiera\u0142y si\u0119 na p\u00f3\u0142nocy o du\u017c\u0105 ulic\u0119 wsch\u00f3d\u2013zach\u00f3d (plateia<\/strong> z okresu greckiego, ponownie wykorzystan\u0105 jako rzymski decumanus) o szeroko\u015bci oko\u0142o 11 m, prawdopodobnie decumanus maximus<\/strong>. Dzi\u015b widoczna jest cz\u0119\u015b\u0107 rzymskiego bruku z terakoty.
Zabudowa rozmieszczona jest na tarasach, kt\u00f3rych ortogonalne ulice wyznaczaj\u0105 prostok\u0105tne bloki (insulae) o szeroko\u015bci oko\u0142o 35 m i d\u0142ugo\u015bci 280 m. Obecnie widoczne s\u0105 trzy takie wyspy, na kt\u00f3rych zidentyfikowano dwadzie\u015bcia domostw. Podzielone s\u0105 wzd\u0142u\u017cnie, a czasem poprzecznie, w\u0105skim przej\u015bciem, kt\u00f3re s\u0142u\u017cy\u0142o r\u00f3wnie\u017c do odprowadzania i drenowania wody.<\/p>\n

Domostwa o tradycji hellenistycznej<\/strong> s\u0105 zr\u00f3\u017cnicowane, zbudowane z ciosanych blok\u00f3w arkozy. W okresie rzymskim, szczeg\u00f3lnie mi\u0119dzy I a IV wiekiem, dzielnica przesz\u0142a istotne przekszta\u0142cenia, nie zmieniaj\u0105c jednak swego og\u00f3lnego planu. 
Na I wiek p.n.e. datuje si\u0119 domy w stylu hellenistycznym z perystylem, zbudowane na wcze\u015bniejszych budynkach mieszkalnych. 
W II\u2013III wieku n.e. nast\u0119puje og\u00f3lna restrukturyzacja, w kt\u00f3rej dominuj\u0105c\u0105 typologi\u0105 staje si\u0119 dom z centralnym dziedzi\u0144cem i portykiem.
\u015aciany dom\u00f3w zdobi\u0142y tynki malowane. Pod\u0142ogi zale\u017ca\u0142y od okres\u00f3w, z prostymi posadzkami w opus signinum pod koniec epoki republika\u0144skiej i w okresie augustia\u0144skim. W pierwszych wiekach cesarstwa pojawiaj\u0105 si\u0119 pi\u0119kne dywany mozaikowe o geometrycznych jednobarwnych wzorach, a nast\u0119pnie w II\u2013III wieku pojawiaj\u0105 si\u0119 wielobarwne mozaiki figuralne z przedstawieniami zwierz\u0119cymi i ro\u015blinnymi. 
W\u015br\u00f3d tych domostw wymieni\u0107 mo\u017cna \u201eDom perystylowy\u201d na Cardo I; \u201eDom czterech p\u00f3r roku\u201d z pomieszczeniem zdobionym mozaik\u0105 geometryczn\u0105 z medalionami przedstawiaj\u0105cymi cztery pory roku; \u201eDom gazele\u201d na Cardo II; \u201eDom Afrodyty\u201d; \u201eDom mistrza abstrakcji\u201d, kt\u00f3ry jest najbogatszy w ca\u0142ej dzielnicy, z atrium z centraln\u0105 studni\u0105 wy\u0142o\u017con\u0105 terakot\u0105.<\/p>\n\n\n